Nadciśnienie tętnicze jest powszechnie występującą chorobą cywilizacyjną. Polega na stałym lub okresowym podwyższeniu ciśnienia powyżej ustalonej normy, czyli 140/90 mmHg. Choć nadciśnienie tętnicze nie wydaje się być groźną chorobą, konsekwencje nieleczenia zbyt wysokiego ciśnienia mogą być poważne. Długotrwałe nadciśnienie często prowadzi do innych chorób układu krążenia, uszkodzenia nerek czy układu nerwowego. Dlatego tak ważne jest wczesne rozpoznanie i wprowadzenie leczenia 1.

 

Jak leczyć nadciśnienie tętnicze

Zdecydowana większość osób z nadciśnieniem cierpi na łagodną formę tej choroby. To dobra wiadomość, ponieważ łagodne nadciśnienie można bez problemu wyleczyć odpowiednią dietą, ćwiczeniami fizycznymi i metodami relaksacyjnymi 2. Tego rodzaju terapia często przynosi lepsze efekty od  leczenia farmakologicznego. Jeśli jednak cierpimy na nadciśnienie umiarkowane lub ciężkie, wyżej wymienione metody nieinwazyjne nie przyniosą oczekiwanych efektów dlatego niezbędne jest stosowanie odpowiednich leków przepisanych przez lekarza 3.

Bardzo ważnym czynnikiem wpływającym na ciśnienie krwi jest masa naszego ciała, chcąc obniżyć ciśnienie krwi powinniśmy dążyć do osiągnięcia prawidłowej masy ciała w sposób zdrowy i kontrolowany. Utrata nadprogramowych kilogramów skutkuje znaczną poprawą a czasami także całkowitą likwidacją tego problemu zdrowotnego. Spadek masy ciała może również przyczynić się do ograniczenia ilości zapisywanych leków 4,5.

 

Dieta sposobem na nadciśnienie?

W walce z nadciśnieniem tętniczym niezbędne jest wzbogacenie swojej diety w produkty roślinne. Według przeprowadzonych badań wegetarianie na ogół mają niższe ciśnienie krwi i rzadziej chorują na choroby związane z układem sercowo-naczyniowym, w tym na nadciśnienie. Wzbogacenie swojej diety w owoce i warzywa powinno pozytywnie wpłynąć na obniżenie ciśnienia krwi, dzięki zawartym w tych produktach przeciwutleniaczach 6.

Do produktów najlepiej wpływających na obniżenie ciśnienia zalicza się 7,8:

  • rośliny bogate w witaminę C, np. papryki, cytrusy, brokuły, pomidory, dzika różna
  • rośliny bogate we flawonoidy, np. czarne porzeczki, wiśnie, winogrona, czerwona fasola, owoce głogu, aronia, borówki,
  • ryby, np. łosoś, makrela, pstrąg- są dobrym źródłem kwasów tłuszczowych omega 3,
  • zielone warzywa liściaste, ponieważ zawierają sporą ilość wapnia, potasu i magnezu,
  • ziarna zbóż oraz rośliny strączkowe ( są źródłem błon­nika i pektyn),
  • orzechy włoskie oraz olej z nich pozyskiwany,
  • otręby owsiane ze względu na wysoką zawartość rozpuszczalnego błonnika

 

Czym jest dieta DASH (The Dietary Approaches to Stop Hypertension) 9,10.

Podstawą diety DASH jest spożywanie głównie warzyw, owoców, produktów mlecznych (niskotłuszczowych), pełnoziarnistych produktów zbożowych, orzechów, nasion.  Według diety DASH powinno się jeść niewielkie ilości mięsa, w dodatku tylko drób i ryby. W tej diecie ogranicza się spożycie tłuszczu, niedopuszczalne są także słodycze czy słodkie napoje, a spożycie sodu nie powinno przekroczyć 1,5 g dziennie.

Przeprowadzono badanie sprawdzające skuteczność diety DASH w leczeniu nadciśnienia tętniczego. Badanie trwało 11 tygodni i brały w niej udział 3 grupy, każda z nich miała swój własny plan żywieniowy. Sposób odżywiania pierwszej grupy był typową dietą amerykańską zawierającą ok. 3g sodu na dzień. Dieta drugiej grupy była bardzo podobna, jednak wzbogacona o większą ilość owoców i warzyw, a dzienne spożycie sodu wynosiło 2,4 g. Ostatnia z badanych grup stosowała dietę DASH. Uzyskane wyniki wskazują na skuteczność takiego sposobu odżywiania na obniżenie ciśnienia tętniczego. Najlepsze wyniki uzyskały osoby chore na nadciśnienie tętniczego (u nich ciśnienie zmniejszyło się o 11,4/5,5 mmHg). Jednak nawet u osób w stanie przednadciśneiniowym ciśnienie obniżyło się. Dieta DASH zaczęła przynosić efekty już po dwóch tygodniach jej stosowania. Wyniki przeprowadzonego badania bezsprzecznie wskazują, że zmiana diety może znacząco i dość szybko obniżyć ciśnienie tętnicze krwi.

 

 

  1. Wojciechowska M. i in. Profilaktyka nadciśnienia tętniczego. Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu, 2014, Tom 20, Nr 4, 370–373.
  2. Gajda E. Fitoterapia i dieta w zapobieganiu i leczeniu nadciśnienia tętniczego. Post Fitoter 2019; 20(1): 73-80.
  3. Torkos S. The Canadian encyclopedia of natural medicine. 2. Canada 2008; 270-7.
  4. Gajda E. Fitoterapia i dieta w zapobieganiu i leczeniu nadciśnienia tętniczego. Post Fitoter 2019; 20(1): 73-80.
  5. Fogari R, Zoppi A, Corradi L i wsp. Effect of body weight 4. loss and normalization on blood pressure in overweight non-obese patients with stage 1 hypertension. Hypertension Res 2010; 33(3):236-42. Navaneethan SD, Yehnert.
  6. Huang T., Yang B., Zheng J. i wsp. Cardiovascular disease mortality and cancer incidence in vegetarians: a meta-analysis and systematic review. Ann. Nutr. Metab. 2012; 60: 233–240. doi:10.1159/000337301.
  7. Torkos S. The Canadian encyclopedia of natural medicine. 2. Canada 2008; 270-7.
  8. Jorge D, Pamplona R. Lecznicza żywność Warszawa 2014; 63-130.
  9. Gajda E. Fitoterapia i dieta w zapobieganiu i leczeniu nadciśnienia tętniczego. Post Fitoter 2019; 20(1): 73-80.
  10. Appel LJ, Moore TJ, Obarzanek E i wsp. A clinical trial of 11. the effects of dietary patterns on blood pressure. DASH Col­laborative Rese Group. New Engl J Med 1997; 336:1117-24.